Długo zastanawiałem się o czym może być pierwszy wpis. Wybór padł na obowiązek zachowania tajemnicy medycznej – napisałem o tym pracę magisterską, więc postanowiłem przybliżyć Wam temat.

Kiedy myślimy o obowiązku zachowania w tajemnicy informacji związanych z pacjentem, od razu mamy skojarzenie z tajemnicą lekarską. Nasze rozmowy sprowadzają się głównie do tego, że lekarz nikomu nie może przekazywać uzyskanych informacji o pacjencie. Zapominamy jednak, że obowiązek zachowania tajemnicy medycznej ciąży również na innych pracownikach medycznych – m.in. pielęgniarkach, położnych, diagnostach laboratoryjnych.

Obowiązek zachowania tajemnicy medycznej.

Przepisy regulujące obowiązek zachowania tajemnicy medycznej znajdują się w ustawach korporacyjnych – m.in.

  • ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty – art. 40,
  • ustawa o zdrowiu psychicznym – art. 50,
  • ustawa o zawodach pielęgniarki i położnej – art. 17,
  • ustawa o diagnostyce laboratoryjnej – art. 29,
  • ustawa o izbach aptekarskich – art. 21,
  • ustawa o zawodzie felczera – art. 7.

Również w ustawo o prawach pacjenta i rzeczniku praw pacjenta (dalej u.p.p.) znajduje się przepis, z którego wynika prawo pacjenta do zachowania w tajemnicy informacji z nim związanych przez osoby wykonujące zawód medyczny – art. 13. Pacjent ma prawo domagać się, aby informacje z nim związane nie były nikomu ujawniane (oczywiście, poza ustawowymi wyjątkami).

Zwracam również uwagę, że ratownicy medyczni do tej pory nie doczekali się nowej ustawy dotyczącej swojego zawodu (jest ustawa o Państwowym Ratownictwie Medycznym), ale nie oznacza to, że nie są oni obowiązani do zachowania w tajemnicy informacji związanych z pacjentem. Stosuje się do nich np. przepisy zawarte w u.p.p. (patrz art. 13). Również w Kodeksie Etyki Ratownika Medycznego zawarto obowiązek przestrzegania tajemnicy medycznej – art. 12.

Jakie informacje objęte są tajemnicą medyczną?

Pracownicy medyczni są zobowiązani do zachowania w tajemnicy wszelkich informacji związanych z pacjentem, które uzyskali podczas udzielania świadczenia zdrowotnego w związku z wykonywaniem zawodu.

Przez sformułowanie „informacje związane z pacjentem” rozumie się nie tylko informacje o stanie zdrowia pacjenta czy przebytych chorobach, ale także wszelkie inne np. związane z sytuacją rodzinną lub majątkową pacjenta.

Przykładowo:

Pacjent (znany polityk) informuje lekarza, że złamał nogę w drodze do kochanki, a lekarz przekazuje tę informację mediom. Lekarz w tym przypadku nie mógł przekazać informacji o stanie zdrowia polityka bez jego zgody, a nawet jeżeli powiedziałby tylko, że zdarzył się nieszczęśliwy wypadek podczas spaceru do kochanki, nie wywiązałby się ze swojego obowiązku. Informacja o tym gdzie udawał się pacjent, również objęta jest tajemnicą medyczną, ponieważ została uzyskana przez lekarza podczas udzielania świadczenia zdrowotnego w związku z wykonywaniem zawodu.

Sankcje za ujawnienie tajemnicy medycznej.

Jeżeli pracownik medyczny naruszy tajemnicę medyczną, którą jest związany, może ponieść odpowiedzialność cywilnoprawną, karnoprawną, a także zawodową. Sankcje zawodowe, karne lub cywilne mogą być nałożone równolegle, ponieważ reżimy odpowiedzialności są niezależne od siebie.

W następnym wpisie opiszę sankcje za naruszenie tajemnicy medycznej przez pracowników medycznych, a tymczasem…udanej zabawy sylwestrowej i wszystkiego dobrego w 2016! 🙂